خانه  > بهداشت و محیط زیست  >  در هفته‌ای که گذشت؛ نگاهی به گزارشات محیط زیستی در ایران

در هفته‌ای که گذشت؛ نگاهی به گزارشات محیط زیستی در ایران

خبرگزاری هرانا – حق بر محیط زیست و مبانی فلسفی آن، از قواعد حقوق بشر و حقوق طبیعی نشأت گرفته شده است. ابتدایی ترین حق طبیعی انسان در این کره خاکی، «حق حیات» است. اما طی دهه‌های اخیر به دلیل استفاده بی‌رویه از منابع طبیعی، عدم نظارت و توجه به مباحث زیست محیطی و الگوهای صحیح، محیط زیست طبیعی به‌شدت آسیب دیده است. گزارش پیش رو حاصل ثبت ۷۱ گزارش محیط زیستی ایران است که در هفته‌ اخیر منتشر و به هدف آگاه‌سازی گردآوری شده است.

به گزارش خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، در هفته‌‌ای که گذشت بیش از ۳۳ شکارچی و صیاد غیرمجاز و قاچاقچی چوب بازداشت و به مراجع قضایی معرفی شدند. افزون بر این، بر اساس گزارشات منتشر شده، بیش از ۱۸ تن چوب قاچاق کشف و ضبط شد. از سوی دیگر، شاخص کیفی هوا دستکم در ۱۷ شهر ناسالم و خطرناک اعلام شد. از دیگر اخبار مرتبط با محیط زیست میتوان به بحران خشکسالی، پسماندها و آلاینده‌ها در مناطق مختلف اشاره کرد؛ در گزارش پیش رو به برخی از آنها پرداخته شده است.

آسیب رسانی به جنبه های مختلف محیط زیست در ایران کماکان ادامه دارد. از طرفی شهروندانی وجود دارند که به دلیل عدم آموزش یا نیازهای مالی دست به تخریب و آسیب رسانی به محیط زیست می زنند و از سوی دیگر نهادهای متولی در تلاش هستند تا از حجم این آسیب ها بکاهند، هر چند این تلاش ها قابل تقدیر است اما به نظر نمی آید میزان آن با شرایط محیط زیستی ایران تطبیق داشته باشد.

حیات وحش

حیات‌ وحش به کلیه جانداران از قبیل پستانداران، پرندگان، خزندگان و دوزیستان و تمام گیاهانی گفته می‌شود که به صورت وحشی و طبیعی بدون دخالت یا کمک انسان بر روی کره زمین زندگی کرده و آب و خوراک خود را خود تأمین می‌کند. اما دخالت و تصرف انسان در زیستگاه های طبیعی و مصرف بی‌رویه منابع طبیعی بسیاری از گونه های حیات وحش را در معرض انقراض قرار داده است.

به گزارش صدا و سیما، رئیس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان شهریار از تحویل یک بهله عقاب استپی آسیب دیده توسط یکی از شهروندان دوستدار محیط زیست به این اداره خبر داد. سپیده وجیهی در ادامه افزود: با توجه به شرایط جسمانی پرنده و عدم امکان بازگشت فوری به طبیعت، این عقاب برای انجام اقدامات درمانی به مرکز بازپروری حیات وحش پارک پردیسان منتقل شد.

علاوه بر این، رئیس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان اردکان، از تحویل یک قطعه پرنده چاخلاق توسط دوستداران طبیعت به این اداره خبر داد. جلال موسوی اعلام کرد: این قطعه چاخلاق برای ارزیابی وضعیت جسمانی به یکی از دوستداران محیط زیست تحویل و اقدامات لازم درمانی بر روی آن انجام گرفت. در حال حاضر نیز این پرنده تحت تیمار قرار دارد. پس از طی دوره تیمار و اطمینان از سلامت کامل، این پرنده در زیستگاه‌های طبیعی شهرستان اردکان رهاسازی خواهد شد.

از سوی دیگر، سرپرست اداره حفاظت محیط زیست شهرستان شمیرانات اعلام کرد که یک رأس بز وحشی که بر اثر تشنگی از ارتفاعات منطقه حفاظت شده ورجین به یکی از روستا‌های شهرستان شمیرانات وارد شده بود، پس از نجات و تحویل به محیط بانان، به زیستگاه طبیعی خود بازگردانده شد. به گفته رضا کرمی، پس از انجام بررسی‌های لازم و اطمینان از سلامت کامل این بز وحشی، حیوان به منطقه حفاظت شده ورجین منتقل و در زیستگاه طبیعی خود رهاسازی شد.

به گزارش مهر، عباس زارع رئیس اداره یگان حفاظت محیط زیست مازندران از تلف شدن یک بهله قرقاول نر خبر داد و اظهار کرد: این پرنده در جاده منتهی به منطقه شکار ممنوع کیاسر بر اثر تصادف با خودروی عبوری تلف شده است. زارع همچنین خاطرنشان کرد: یک قطعه پرنده بوتیمار آسیب‌دیده توسط یکی از شهروندان به اداره محیط زیست نوشهر تحویل شده که هم‌اکنون تحت مراقبت و تیمار قرار دارد و پس از بهبودی کامل در طبیعت رهاسازی خواهد شد.

در گزارشی دیگر به نقل از ایرنا، معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی اداره‌کل حفاظت محیط زیست مازندران اعلام کرد: لاشه دو قلاده فوک خزری طی روزهای اخیر در سواحل ساری توسط مامورین یگان حفاظت محیط زیست و همیاران طبیعت کشف شد. به گفته روح‌الله اسماعیلی، با احتساب این دو فوک، مجموع آمار تجمعی تلفات ثبت شده در سواحل استان از ابتدای سال جاری تاکنون به ۱۴ قلاده رسید.

به گزارش انتخاب، در هفته گذشته، تصاویری از یک قلاده پلنگ ایرانی در پارک ملی گلستان، در جریان گشت و پایش محیطی به ثبت رسید. این تصاویر توسط جعفر پناه‌پور، از محیط‌بانان و پایشگران محیط زیست ثبت شده است.

همچنین، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان اردبیل از تولد اولین بره آهو در منطقه حفاظت‌شده مغان در سال جاری خبر داد. کیومرث سفیدی در ادامه گفت: وضعیت منطقه در شرایط مطلوب قرار دارد و با توجه به روند فعلی، انتظار می‌رود در روز‌ها و هفته‌های آینده زادآوری‌های بیشتری نیز در این منطقه ثبت شود.

به گزارش مهر، مدیرکل حفاظت از محیط‌زیست لرستان از تحویل دو بهله عقاب به محیط‌زیست شهرستان‌های کوهدشت و رومشکان خبر داد. کامران فرمان پور افزود: این دو عقاب که از نوع سارگپه هستند، پس از مداوا و تیمار در صورت اطمینان از سلامتی کامل آن‌ها در سطح زیستگاه‌های طبیعی رهاسازی خواهند شد.

افزون بر این، در هفته گذشته، مدیرکل حفاظت محیط زیست قزوین از ثبت تصاویر یک کرکس مصری توسط محیط‌بانان و کارشناسان حفاظت محیط زیست در زیستگاه‌های طبیعی این استان خبر داد.

به گزارش رکنا، رئیس اداره حفاظت محیط‌زیست شهرستان رودبار اعلام کرد که یک راس شوکای گرفتار در فنس‌های اطراف روستای گردویشه این شهرستان با کمک مردم محلی نجات یافت. این حیوان پس از بررسی وضعیت سلامت و انجام اقدامات درمانی، در زیستگاه طبیعی خود در منطقه حفاظت‌شده سیاهرود شهرستان رودبار واقع در جنوب گیلان رهاسازی شد.

بازداشت و محکومیت متخلفان محیط زیستی

یکی از موضوعات مورد بحث محیط زیست مسئله حمایت از منابع طبیعی بوده و از سوی دیگر، حفاظت از جنگل‌ها، حیات وحش و جلوگیری از قاچاق چوب، شکار و صید بی‌رویه به عنوان بخشی از مقوله حفاظت از منابع طبیعی و در نهایت حفظ محیط زیست تلقی می‌شود. بسیاری از حیوانات، به دلیل شکار غیرقانونی در معرض خطر قرار دارند.

در گزارش‌های این هفته، با تلاش محیط بانان و جنگل بانان، دست‌کم ۲۵ شکارچی و صیاد در شهرستان‌های بوکان، آمل، زیرکوه، بندرلنگه، ساری، بهشهر، لاریجان، قائمشهر، کیاسر، گلوگاه، کاشان، اشنویه، کوهدشت، چگنی، الیگودرز، راز و جرگلان، تهران و نقده بازداشت و به مراجع قضایی معرفی شدند. از سوی دیگر، بیش از ۱۸ تن چوب قاچاق در شهرستان‌های کرمانشاه، باغملک، سرایان، شوش، عباس آباد و استان‌های گیلان، مازندران و گلستان ضبط و در این راستا ۸ قاچاقچی چوب بازداشت شدند.

 اکبر قائمی رئیس اداره حفاظت محیط‌زیست نقده از شناسایی و دستگیری عامل زنده گیری کبک در مناطق کوهستانی (روستای گلوان) خبر داد. اظهار کرد: از متخلفین دو قطعه کبک وحشی و ادوات زنده گیری کشف و پرونده برای سیر مراحل قانونی به مراجع قضایی ارجاع شد.

از سوی دیگر، رئیس اداره پارک ملی لار و پلور از شناسایی و بازداشت یک صیاد متخلف در محدوده این پارک ملی خبر داد و گفت: محیط‌بانان منطقه موفق شدند این فرد را پیش از هرگونه اقدام به صید متوقف و در بازرسی از وی، یک رشته تور ماهیگیری کشف و ضبط کنند. حمیدرضا میران‌زاده گفت: پرونده این تخلف جهت طی مراحل قانونی به مراجع قضایی ارجاع شده است.

همچنین، حسین جان پرور فرمانده انتظامی شهرستان راز و جرگلان از شناسایی و دستگیری یک شکارچی غیرمجاز در این شهرستان خبر داد و گفت: از این متخلف یک قبضه سلاح شکاری غیرمجاز کشف و ضبط کردند و متهم پس از تشکیل پرونده برای سیر مراحل قانونی به مرجع قضایی معرفی شد.

به گزارش مهر، کامران فرمان پور از دستگیری یک گروه صیاد غیرمجاز ماهی در شهرستان الیگودرز خبر داد. وی افزود: از این گروه صیاد غیرمجاز تعدادی تور ماهیگیری و چند قطعه ماهی صید شده کشف و ضبط شد. پرونده این متخلفین برای سیر مراحل قانونی به مراجع قضایی ارجاع شده است.

فرمان پور همچنین اظهار داشت؛ در شهرستان چگنی یک گروه متخلف زیست‌محیطی قبل از هر گونه اقدام به شکار به همراه یک قبضه سلاح جنگی کلاشنیکف دستگیر، و پرونده آنها به مراجع قضایی ارسال شد.

علاوه بر این، مدیرکل حفاظت از محیط‌زیست لرستان گفت: در شهرستان کوهدشت یک گروه صیاد غیرمجاز ماهی به همراه تور ماهیگیری و سایر ادوات صیادی شناسایی شدند. پس از کشف و ضبط این ادوات، این متخلفین با تشکیل پرونده جهت سیر مراحل قانونی به مراجع قضایی ارجاع داده شدند.

به گزارش صداوسیما، کریم خضری رئیس ادارە حفاظت محیط زیست اشنویە از دستگیری متخلف زندەگیری و نگهداری غیرقانونی کبک خبر داد. وی در ادامه افزود: از متخلف زندەگیر کبک تعداد ۱۴ قطعە کبک معمولی، تعدادی قفس نگهداری کبک و چندین رشتە دام مخصوص زندەگیری کشف وضبط گردید. همچنین، ضمن اخذ ضررو زیان محیط زیست، متخلف با تشکیل پروندە قضایی بە دادگستری شهرستان اشنویە معرفی شد.

از سوی دیگر، رئیس اداره محیط زیست کاشان گفت: در پی گشت و کنترل یگان حفاظت محیط زیست کاشان در منطقه حفاظت شده قمصر و برزک از شناسایی یک نفر شکارچی متخلف که جزو شکارچیان منطقه است مطلع شدند. این متخلف به محض مشاهده مامورین با بجا گذاشتن همه ادوات شکار و لاشه یک راس کل وحشی، متواری شد. ادوات شکار و موتور سیکلت توسط محیط بانان ضبط و توقیف شد و همچنین جهت دستگیری متهم پرونده‌ی تخلفی تشکیل و به مراجع قضایی ارجاع شد.

به گزارش مهر، رئیس اداره یگان حفاظت محیط زیست مازندران از دستگیری تعدادی از متخلفان شکار و صید طی عملیات‌های جداگانه در شهرستان‌های مختلف خبر داد. عباس زارع در این رابطه افزود: در بازرسی از منزل یک شکارچی غیرمجاز در روستای بارکلا، دو قبضه سلاح شکاری غیرمجاز و ۳۸ عدد فشنگ چهارپاره همراه با حدود ۸ کیلوگرم لاشه گوشت گوزن و شاخ کامل و جمجمه حیوان کشف شد که پرونده متخلف به مراجع قضایی ارجاع گردید.

زارع همچنین به عملیات در پارک ملی کیاسر اشاره کرد و افزود: طی اقدام مشترک با نیروی انتظامی، سه قبضه سلاح مجاز شامل دو قبضه دو لول و یک قبضه تک‌لول به همراه تعدادی فشنگ از منزل متخلفان کشف و ضبط شد. 

علاوه بر این، رئیس یگان حفاظت محیط زیست مازندران افزود؛ در منطقه سنگ‌درکا، یک قبضه سلاح قاچاق و یک قبضه سلاح دو لول مجاز کشف شدند. به گفته عباس زارع، در منطقه کوهستانی گزنک لاریجان، دو صیاد متخلف به همراه تورهای سالیک و تعدادی ماهی قزل‌آلای خال‌قرمز و معمولی دستگیر شدند. همچنین در قائمشهر و منطقه سیدابوصالح، یک قبضه سلاح شکاری دو لول و مقادیری فشنگ از متخلفان کشف گردید.

افزون بر این، رئیس اداره یگان حفاظت محیط زیست استان مازندران همچنین از کشف سلاح در پناهگاه حیات وحش میانکاله خبر داد و تصریح کرد: مأموران یگان حفاظت این پناهگاه موفق به کشف و ضبط یک قبضه اسلحه تک‌لول غیرمجاز شدند. زارع در ادامه به شهرستان ساری پرداخت و افزود: مأموران محیط‌بانی هولار حین کنترل دریاچه سد شهید رجایی، سه رشته دام صیادی را کشف و معدوم کرده و تعدادی ماهی زردپر را ضبط نمودند. 

به گزارش صداوسیما، سامان قاسمی فرمانده یگان حفاظت محیط زیست بندرلنگه گفت: مامورین پس از شناسایی کمین‌گاه‌های شکارچیان، در نزدیکی آبشخورها، کومه‌ها و تجهیزات پنهان‌سازی متخلفان آنها را فوری تخریب کردند.

همچنین، رییس نمایندگی حفاظت محیط زیست شهرستان زیرکوه از شناسایی و دستگیری یک شکارچی متخلف با هویت معلوم در منطقه آهنگران خبر داد و گفت: در بازرسی از منزل یکی از این متخلفین محیط زیستی، مقادیری گوشت متعلق به شکار یک رأس قوچ وحشی و دو قبضه سلاح ساچمه زنی وگلوله زنی ۲۷۰ کشف و ضبط شد. پرونده افراد متخلف دستگیر شده برای سیر مراحل قانونی تحویل مراجع قضایی شهرستان شد.

به گزارش مهر، رئیس اداره یگان حفاظت محیط زیست مازندران اعلام کرد که در پی گشت‌زنی در شهرستان آمل، مامورین این اداره موفق به کشف شش اصله چوب جنگلی کاج قاچاق شدند.

در گزارش دیگری از ایرنا، محمد امین‌پور رییس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری بوکان گفت: ماموران یگان حفاظت این اداره پنج دستگاه خودرو شامل سه دستگاه خودرو سنگین شش چرخ و دو دستگاه خودرو باری سایپا حمل چوب قاچاق و بدون مجوز، به وزن هفت تُن را در این شهرستان متوقف کردند. امین‌پور افزود، ماموران یگان حفاظت ضمن جداسازی درختان بید قاچاق که در زیر بار درخت خشک و فرسوده جاساز شده بودند، پنج نفر راننده متخلف را با تشکیل پرونده به مراجع قضایی معرفی کرد.

در خبری دیگر، مدیرکل منابع طبیعی مازندران – ساری از انهدام ۴۷ باند سازمان‌یافته قاچاق چوب در شمال کشور خبر داد. در نتیجه این اقدام، تعداد ۶۷ راس چارپا که در امر حمل چوب قاچاق دخیل بودند، توقیف و پس از طی مراحل قانونی، به زیستگاه‌های طبیعی در منطقه میانکاله رهاسازی شدند. وی در ادامه افزود: این باندها در زمینه قطع درختان جنگلی و حمل چوب‌های قاچاق در استان‌های گیلان، مازندران و گلستان فعالیت داشتند و متخلفانی که اقدام به خرید چوب آلات قاچاق می‌کردند نیز در سایر استان‌ها شناسایی و دستگیر شده و در حال حاضر در زندان به سر می‌برند.

از سوی دیگر، رئیس پلیس امنیت اقتصادی استان کرمانشاه از توقیف یک دستگاه کامیون و کشف ۱۰ تن چوب فاقد مجوز در این شهر خبر داد. در بازرسی‌های انجام گرفته از خودرو توقیفی ۱۰ تن چوب فاقد مجوز به ارزش ۳ میلیارد ریال کشف شد. در این راستا پرونده‌ای تشکیل و موضوع تحت بررسی‌های تکمیلی قرار دارد. 

به گزارش صداوسیما، مأموران یگان حفاظت باغملک در منطقه تنگ‌کرد و در پی گشت‌زنی‌های مستمر عامل قطع درختان، کوره ذغال و محل تهیه ذغال شناسایی شدند و اقدامات لازم برای مستندسازی تخلف و پیگیری قانونی در دستور کار قرار گرفت.

از سوی دیگر، نصرالله طاهری فرمانده انتظامی شهرستان سرایان از کشف و توقیف یک دستگاه کامیون حامل دو تن و ۸۰۰ کیلوگرم چوب قاچاق تاغ در این شهرستان خبر داد. یک متهم در این رابطه دستگیر و به مراجع قضائی معرفی شده است.

علاوه بر این، صالح مطهری‌راد فرمانده انتظامی شهرستان شوش، از کشف سه تُن چوب قاچاق در پی بازرسی از یک دستگاه کامیون در این شهرستان خبر داد. در این رابطه یک متهم دستگیر شد و پس از تشکیل پرونده برای سیر مراحل قانونی به مرجع قضائی معرفی شد.

در خبر دیگری به گزارش از صداوسیما، فرمانده انتظامی شهرستان عباس‌آباد از کشف سه تن چوب جنگلی قاچاق و دستگیری راننده خودروی حامل این محموله خبر داد. محموله کشف‌شده به اداره منابع طبیعی شهرستان عباس‌آباد تحویل داده شد و در این ارتباط راننده خودرو دستگیر و پس از تشکیل پرونده برای سیر مراحل قانونی به مرجع قضایی معرفی شد.

افزون بر این، مدیر کل حفاظت محیط زیست استان خراسان جنوبی اعلام کرد که در منطقه حفاظت شده درمیان سربیشه چهار مورد تخلف زیست محیطی شامل تعلیف غیر مجاز و بوته کنی شناسایی و از ادامه این تخلفات جلوگیری شد. خانی در این خصوص توضیح داد: بوته کنی، به ویژه در مناطق خشک و نیمه‌خشک، آسیب‌های جبران‌ناپذیری به اکوسیستم وارد می‌کند. بوته‌ها و درختچه‌های مناطق حفاظت‌شده، نقش حیاتی در تثبیت خاک، جلوگیری از فرسایش و حفظ رطوبت دارند. برداشت بی‌رویه آنها، خاک را در معرض باد و سیلاب قرار داده و منجر به تخریب اراضی می‌شود.

حق تنفس و هوای پاک

براساس گزارش‌ها، سالانه تعداد پرشماری از شهروندان بر اثر آلودگی هوا جان خود را از دست می‌دهند. این مشکل علتی جز سو مدیریت و عدم توجه به کنوانسیون‌ها و قراردادهای بین‌المللی در این زمینه ندارد.

طی هفته‌ای که گذشت شاخص کیفی هوا در شهرهای مشهد ۳۸۰، سرخس ۱۹۶، نیشابور ۱۶۳، اهواز ۱۵۷، هندیجان ۱۲۹، خاتون‌آباد ۱۵۶، گتوند ۱۰۷، کارون ۱۲۷، مسجدسلیمان ۱۲۱، شوش ۱۱۵، ساوجبلاغ ۵۰۰، حاجی‌آباد ۱۵۸، مرودشت ۱۰۲، بندرعباس ۱۵۲، تهران ۱۰۰، شیراز ۱۰۵ و شادگان ۱۰۷ ناسالم برای گروه‌های حساس، ناسالم برای تمام گروه‌ها، بسیار ناسالم و یا خطرناک اعلام شد.

به گزارش همشهری در تاریخ ۱۰ خرداد ماه، براساس داده‌های سامانه پایش کیفی هوای کشور، ساوجبلاغ در استان البرز به دلیل افزایش غلظت ذرات ۲.۵ میکرون ناشی از فعالیت‌های صنعتی و احتراق سوخت‌های فسیلی در وضعیت خطرناک قرار گرفت و آلوده‌ترین منطقه کشور شد.

شاخص کیفی هوا از صفر تا ۵۰ هوای پاک، ۵۱ تا ۱۰۰ هوای سالم، ۱۰۱ تا ۱۵۰ ناسالم برای گروه‌های حساس، ۱۵۱ تا ۲۰۰ ناسالم برای عموم، ۲۰۱ تا ۳۰۰ بسیار ناسالم و ۳۰۱ تا ۵۰۰ خطرناک است.

شاخص کیفی هوا ( Air Quality Index ) معیاری است که غلظت ترکیبات مختلف آلاینده موجود در هوا نظیر مونوکسید کربن، دی اکسید گوگرد، ترکیبات نیتروژن دار، اوزون و ذرات معلق ( ذرات کوچک‌تر از ۱۰ میکرومتر و ذرات کوچک‌تر از ۲.۵ میکرومتر) را که دارای حدود مجاز متفاوت با واحدهای مختلف است به یک عدد بدون واحد تبدیل می‌کند و وضعیت آلودگی هوا را نمایش می‌دهد.

فقدان مدیریت بارش های حداقلی؛ خشکسالی و از بین رفتن منابع آبی

خشک‌سالی می‌تواند باعث عدم توازن در میزان آب و در نتیجه آن کمبود آب، نابودی گیاهان، کاهش عمق آب‌های سطحی و خاک مرطوب شود. این اتفاق زمانی رخ می‌دهد که تبخیر سطحی و تبخیر آب از گیاهان از حد معمول در مدت معین بیشتر شود. عدم مدیریت صحیح منابع آبی در کشور، اثرات جبران ناپذیر این مهم را عمیق‌تر میکند.

به گزارش انتخاب، رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی با اشاره به تداوم کم‌بارشی در فلات مرکزی کشور گفت: تهران با ۳۹٪ رکورددار کاهش بارش‌هاست. به گفته احد وظیفه، استان‌های واقع در فلات مرکزی کشور تا محدوده گیلان از جمله اصفهان، قم، مرکزی، تهران، قزوین، سمنان و گیلان در سال آبی جاری بارش‌هایی کمتر از حد نرمال دریافت کرده‌اند. پس از تهران، استان مرکزی با حدود ۳۰٪ و قزوین نیز در همین حدود با کاهش بارش مواجه هستند. همچنین میزان کم‌بارشی در استان گیلان به حدود ۲۵٪ می‌رسد.

همچنین، مهدی زارع، پژوهشگر و استاد پژوهشکده بین‌المللی زلزله‌شناسی، هشدار داد که سامانه آبی تهران وارد شدیدترین فاز خشکسالی هیدرولوژیک شده است؛ مرحله‌ای که در آن حتی بارندگی‌های نسبتا مناسب سال آبی ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ نیز نتوانسته وضعیت آبخوان‌ها را ترمیم کند. به گفته این استاد دانشگاه، در برخی نقاط دشت هومند-آبسرد و مناطق دماوند در شرق تهران، افت سطح آب‌های زیرزمینی به ۴۰ تا بیش از ۶۰ متر رسیده است و این منطقه اکنون به یک «دشت بحرانی و ممنوعه» تبدیل شده و توازن هیدرولوژیکی آن بر اثر حفر هزاران چاه غیرمجاز و توسعه بی‌رویه ویلاها از بین رفته است.

در خبری دیگر به نقل از رکنا، ایران از نظر گسترش بیابان رتبه پنجم جهان را دارد و روزانه ۴۰ هکتار زمین در کشور تخریب و به بیابان تبدیل می‌شود. پژوهشگر مرکز تحقیقات کشاورزی خراسان رضوی در این خصوص گفت: حدود ۹۰٪ عرصه سرزمین ایران در مناطق خشک و نیمه‌خشک قرار دارد و ۱۲۵ میلیون هکتار از اراضی کشور در معرض کاهش ظرفیت تولید هستند. از این میزان ۱۰۰ میلیون هکتار دچار فرسایش آبی، حدود ۲۰ میلیون هکتار فرسایش بادی و ۵ میلیون هکتار نیز گرفتار فرسایش شیمیایی و فیزیکی شده‌اند. فاطمه سعیدی‌نیا افزود: ۱۲٪ از سطح کشور تحت تأثیر فرسایش آبی قرار دارد که حدود ۶ برابر میانگین جهانی است و ۴۶٪ از عرصه‌های کشور نیز سالانه بیش از ۱۰ تن در هکتار فرسایش خاک را تجربه می‌کنند.

آتش سوزی

به طور کلی جنگل‌ها در نتیجه عمل کربن گیری مرتباً گاز کربنیک هوا را که در اثر تنفس موجودات زنده و فعل و انفعالات شیمیایی و آلودگی های محیط زیست وارد هوا می‌شود جذب کرده و گاز اکسیژن را پس می‌دهد. از این رو باید مورد توجه ویژه ای قرار گیرند.

به گزارش ایرنا، در هفته گذشته، حاشیه رودخانه قوره تو در شهرستان قصرشیرین دچار آتش سوزی شد. به گفته پژمان فتاحپور، رئیس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان قصرشیرین، محیط‌بانان پیش از ورود شعله‌های آتش به داخل پناهگاه حیات وحش قراویز، موفق به مهار این حریق شدند.

به گزارش صدا و سیما، در پی گزارش آتش‌سوزی در مراتع و جنگل‌های “گز” واقع منطقه قرقچی، تیم‌های عملیاتی اداره منابع طبیعی به محل اعزام شدند. این آتش سوزی با تلاش یگان حفاظت منابع طبیعی شاهین‌شهر و میمه خاموش شد.

همچنین، مدیرکل مدیریت بحران استان یزد از وقوع حریق در نزدیک به ۱۵۰ هکتار از مراتع تنگه ماهور شهرستان مروست خبر داد. احسان بالاکتفی اعلام کرد: این حریق که حدود ساعت ۱۳ روز سه شنبه ۱۲ خردادماه رخ داد، با هماهنگی صورت گرفته با فرمانداری، منابع طبیعی، آتش نشانی، محیط زیست، اورژانس و حضور مردم محلی حوالی ساعت ۱۷:۳۰ عصر مهار شد.

علاوه بر این، رئیس سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی شهرداری شیراز از مهار آتش‌سوزی گسترده در ارتفاعات کوه دراک پس از هشت ساعت تلاش خبر داد. هادی عیدی‌پور در این خصوص گفت: صبح روز، دوشنبه ۱۱ خردادماه، ارتفاعات کوه‌های دراک دچار حریق گسترده‌ای شد. این حریق با تلاش‌ نیروهای آتش‌نشانی، نیروهای مجموعه شهرداری شیراز و آتش نشانان داوطلب به طور کامل مهار شد.

در خبری دیگر، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری خوزستان از وقوع آتش‌سوزی در کوه رباط شهرستان ایذه و مهار آن پس از پنج ساعت عملیات اطفای حریق خبر داد. به گفته فتح‌الله ابوعلی، آتش سوزی این منطقه با همکاری نیرو‌های یگان حفاظت منابع طبیعی، دهیاری روستای نوترگی و اهالی این روستا خاموش شد.

به گزارش ایرنا، ظهر روز جمعه ۸ خرداد ماه، وقوع حریق در بخشی از عرصه‌های ملی حاشیه محور هراز، محدوده منطقه کلرد شهرستان آمل گزارش شد. علی باقری، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران – ساری در این رابطه اظهار داشت: مأموران سرجنگلبانی امامزاده عبدالله و عوامل حفاظتی شرکت صنایع چوب و کاغذ مازندران به همراه نیروهای مردمی در محل حاضر شده و حریق را مهار کردند.

از سوی دیگر، رئیس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان دزفول اعلام کرد که ۱۷۰ کشاورز متخلف در طی سال گذشته بابت آتش زدن کاه و کلش و بقایای کشت به دادگستری این شهرستان معرفی شدند. مسعود نوری پور همچنین گفت: طی روزهای اخیر نیز هشت مورد شکایت جداگانه از سوی حفاظت محیط زیست دزفول درباره آتش زدن بقایای کشت محصولات در دادگستری ثبت شده است.

بحران پسماند و آلاینده های محیط زیستی

به گزارش صدا و سیما، سرپرست اداره حفاظت محیط زیست قرچک از تعطیلی یک واحد غیر مجاز در زمینه آسیاب پلاستیک با شستشو در این شهرستان خبر داد. فرخی در این خصوص اظهار داشت: طی گشت و پایش به عمل آمده توسط کارشناسان این اداره، مشخص شد که فاضلاب خام این واحد تولیدی که حاوی بار آلایندگی بسیار بالایی است، به صورت خام و بدون هرگونه عمل تصفیه به آب‌های سطحی هدایت می‌شد. پس از صدور اخطاریه و اعطای مهلت مناسب جهت رفع آلایندگی و یا جمع آوری سر انجام متصدی واحد نسبت به جمع آوری اقدام کرد.

از سوی دیگر، مدیرکل محیط زیست استان سمنان از وقوع یک تخلف زیست محیطی در غرب این استان خبر داد و اعلام کرد: با تلاش حفاظت محیط زیست، جلوی محموله پساب اسیدی گرفته شد. سعید یوسف پور در این خصوص افزود: این محموله بدون اخذ مجوزهای قانونی و زیست‌محیطی، در حال تخلیه در یکی از واحدهای صنعتی بوده است. با توجه به احتمال بروز پیامدهای زیست‌محیطی، اقدامات لازم برای جلوگیری از ادامه تخلف در دستور کار قرار گرفت و مستندات مربوطه توسط کارشناسان محیط‌زیست جمع‌آوری شد. وی در پایان گفت: در این رابطه، پرونده تخلف تشکیل و متخلفان برای طی مراحل قانونی به مراجع ذی‌صلاح قضایی معرفی شدند.

به گزارش رکنا، اداره کل حفاظت محیط زیست استان قم از محکومیت مدیرعامل یک واحد آلاینده صنعتی به ۹۰ روز حبس تعزیری خبر داد. بنابر این گزارش، واحد مذکور بدون توجه به اخطارهای محیط زیستی، حجم زیادی از فاضلاب تولیدی را در محیط پیرامون رها کرده و موجب آلودگی شدید محیط زیست شده بود.

علاوه بر این، معاون پایش اداره کل حفاظت محیط‌زیست کهگیلویه و بویراحمد اظهار داشت: پرونده کارخانه قند یاسوج به علت بوی نامطبوع و آلودگی زیست محیطی حاصل از پساب این واحد تولیدی به مراجع قضایی معرفی شد. رحمت‌الله جهانشاهی افزود: از طرفی مواد آلی حاصل از پساب این واحد تولیدی به رودخانه وارد فرایندی به اسم پرغذایی ایجاد و فعالیت بی هوازی را زیاد کرده و از سوی دیگر دبی آب رودخانه بشار پایین آمده و خود پالی به صورت طبیعی انجام نمی شود. کارخانه قند یاسوج بدلیل بی توجهی به فرایند تصفیه و ورود پساب آلاینده آن به رودخانه بشار ، پس از صدور اخطارهای پیاپی زیست محیطی به مراجع قضایی معرفی شده است.

در خبری دیگر، رییس اداره حفاظت محیط زیست رامهرمز از پلمب یک واحد سنگ‌شکن متخلف در شهرستان رامهرمز به دلیل رعایت نکردن مقررات زیست‌محیطی خبر داد. ایوب مددی سرحانی اظهار داشت: در بازدیدهای متعدد از این واحد، تخلفاتی از جمله ایجاد آلودگی شدید گرد و غبار، استفاده نکردن از سیستم‌های کنترل آلایندگی، نداشتن حوضچه ترسیب و همچنین عدم تصفیه پساب شناسایی شد. وی در ادامه گفت: با وجود ارائه اخطارهای کتبی و تعیین مهلت قانونی برای رفع نواقص، مسئولان این واحد اقدام مؤثری در جهت اصلاح وضعیت انجام ندادند. با توجه به تداوم تخلفات، پرونده این واحد به مرجع قضایی ارجاع شد و دستور تعطیلی و پلمب آن تا زمان رفع کامل نواقص صادر شد.

به گزارش ایرنا، مکان دپوی زباله آمل در منطقه عمارت واقع در ۳۰ کیلومتری شهر آمل و در جاده هراز بیش از سه دهه محل دفن زباله است. شیرابه‌های ناشی از زباله به آب رودخانه هراز نفوذ و به زمین‌های کشاورزی اطراف خسارات جبران ناپذیری وارد کرده است. به نحوی که خطر آلوده شدن آب شرب شهروندان نیز وجود دارد چراکه پساب ناشی از دپوی زباله و تخلیه فاضلاب در سال‌های اخیر تا عمق ۱۵۰ متری زمین نفوذ کرده است. براساس این گزارش، جانمایی نامناسب مکان‌های دفن زباله مازندران در سه دهه اخیر سبب شده که اکنون مساحت عرصه‌های دپوی زباله در مازندران که عمدتا نیز در دل جنگل‌ها قرار دارند به حدود ۲۰۰ هکتار برسد.
در ادامه این گزارش آمده است: دپوی این زباله‌ها و آلوده شدن خاک محیط تنها چالش ناشی از این روش دفع پسماند نیستند. نفوذ شیرابه‌ها به عمق زمین و آب‌های زیرزمینی تهدید بزرگی است که بر سلامت ساکنان اطراف این سایت‌های دپوی زباله تاثیر مستقیم می‌گذارد. زباله‌دان‌های تحمیل شده به طبیعت مازندران نبسیاری از زمین‌های باغی، شالیزاری و مراتع استان را به درجه‌ای از آلودگی رساندند که در سلامت محصولات تولیدی در این عرصه‌ها ابهام وجود دارد.

مطالب مرتـبط

بدون نظر

نظر بگذارید