خبرگزاری هرانا – هرانا به اطلاعاتی درباره پرونده ۱۶ شهروند بازداشت‌شده در ارتباط با اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ دست یافته است؛ پرونده‌ای که از آن با عنوان «پرونده میدان شهدای اصفهان» یاد می‌شود. هویت ۱۲ تن از متهمان این پرونده تاکنون برای هرانا احراز شده است. شماری از این شهروندان با اتهام محاربه مواجه شده‌اند؛ اتهامی که می‌تواند پیامدهای کیفری سنگینی، از جمله صدور حکم اعدام، در پی داشته باشد. جلسه رسیدگی به اتهامات این افراد در محل زندان دستگرد اصفهان برگزار شده است. وکلای مدافع متهمان پیش از برگزاری جلسه به تمامی محتویات پرونده دسترسی نداشته‌اند و یکی از متهمان نیز در حضور قضات اعلام کرده است که در دوران بازجویی تحت شکنجه قرار گرفته است.

به گزارش خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، ۱۶ شهروند بازداشت‌شده در ارتباط با اعتراضات سال ۱۴۰۴، در پرونده‌ای موسوم به «میدان شهدای اصفهان» تحت رسیدگی قضایی قرار گرفته‌اند. علیرغم تشابهات ظاهری این پرونده با پرونده موسوم به “میدان علیخانی اصفهان” که تعداد مشابهی شهروند با اتهامات مشابه به اعدام محکوم شده اند تفاوت دارد.

هویت ۱۲ تن از متهمان این پرونده برای هرانا احراز شده است. این افراد عبارت‌اند از: احمدرضا سعیدی، نوید الیاسی، ابوالفضل دادگستر، مهدی منصوری، حامد مهرعلیان، مهدی اسدی، سه برادر به نام‌های میلاد بوئری، مهرداد بوئری و علی بوئری، دو خواهر دوقلوی ۲۰ ساله به نام‌های ترانه رحیمی و رومینا رحیمی و ستایش ساعدی.

این شهروندان در حال حاضر در زندان‌های دستگرد و دولت‌آباد اصفهان به‌سر می‌برند. هویت چهار متهم دیگر این پرونده تا زمان تنظیم این گزارش برای هرانا احراز نشده است.

برگزاری جلسه رسیدگی در زندان دستگرد

بر اساس اطلاعات دریافتی هرانا، صبح روز دوشنبه هفته گذشته، جلسه رسیدگی به اتهامات هر ۱۶ متهم این پرونده در زندان دستگرد اصفهان برگزار شد. از روند این جلسه فیلم‌برداری شده است.

قاضی مرتضی براتی و قاضی محمدرضا توکلی در جلسه حضور داشتند. همچنین فردی با نام خانوادگی «خیراللهی» به‌عنوان نماینده دادستان در جلسه حاضر بود.

مطابق اطلاعات رسیده به هرانا، این پرونده در شعبه پنجم دادگاه انقلاب اصفهان ثبت شده است؛ با این حال، رسیدگی به آن توسط قضات شعبه اول دادگاه انقلاب این شهر صورت گرفته است.

اتهامات منتسب به اغلب متهمان این پرونده شامل «محاربه از طریق حمل سلاح سرد»، «تخریب اموال عمومی در حکم محاربه»، «اجتماع و تبانی» و «تبلیغ علیه نظام» عنوان شده است.

محدودیت دسترسی وکلا به محتویات پرونده

وکلای مدافع متهمان پیش از برگزاری جلسه رسیدگی به عمده محتویات پرونده دسترسی نداشتند و امکان مطالعه کامل اسناد، مدارک و مستندات پرونده برای آنان فراهم نشده بود.

وکلا با اعتراض به این محدودیت، خواستار فراهم شدن فرصت کافی برای مطالعه محتویات پرونده و به تعویق افتادن صدور رأی شده‌اند.

یک منبع نزدیک به خانواده شماری از متهمان در این‌باره به هرانا گفت: «دسترسی وکلا به پرونده محدود بود و آنان نتوانستند پیش از جلسه تمام اسناد و مستندات موجود را بررسی کنند.»

محدود کردن دسترسی وکلای مدافع به محتویات پرونده، به‌ویژه در پرونده‌ای که شماری از متهمان آن با اتهام محاربه و خطر مجازات‌های سنگین مواجه هستند، می‌تواند حق برخورداری از دفاع مؤثر، زمان و امکانات کافی برای آماده‌سازی دفاعیات و الزامات دادرسی عادلانه را به‌طور جدی مخدوش کند.

تفاوت اتهامات برخی از متهمان

بر اساس بررسی‌ها و مستندسازی‌های هرانا، دو تن از متهمان این پرونده با اتهامات «معاونت در محاربه» و «معاونت در تخریب اموال عمومی» مواجه شده‌اند.

اتهام منتسب به ستایش ساعدی نیز با اتهامات اصلی شماری دیگر از متهمان متفاوت است و محور اصلی پرونده او «اجتماع و تبانی» عنوان شده است. وکلای مدافع خانم ساعدی با استناد به محتویات موجود در پرونده، خواستار صدور حکم برائت برای او شده‌اند.

ارتباط شماری از متهمان با کفش‌فروشی‌های میدان شهدا

بر اساس اطلاعات رسیده به هرانا، وقایع موضوع این پرونده از محدوده چند کفش‌فروشی در میدان شهدای اصفهان آغاز شده است. بیشتر متهمان این پرونده مالک یا از کارکنان این فروشگاه‌ها بوده‌اند.

میلاد، مهرداد و علی بوئری، سه برادر، از جمله متهمان این پرونده هستند. میلاد بوئری مالک یک کفش‌فروشی در اصفهان بوده و دو برادر او به همراه مادرشان در این فروشگاه فعالیت می‌کردند. ترانه رحیمی و احمدرضا سعیدی نیز از کارکنان همین فروشگاه بوده‌اند.

ترانه و رومینا رحیمی، دو خواهر دوقلو، از دیگر متهمان این پرونده هستند. این دو شهروند در اردیبهشت‌ماه سال جاری، بیستمین سالروز تولد خود را در زندان سپری کردند.

طرح ادعای شکنجه یکی از متهمان در دوران بازجویی

احمدرضا سعیدی در جریان جلسه رسیدگی و در حضور قضات اعلام کرد که در دوران بازجویی تحت شکنجه قرار گرفته است.

او در اظهارات خود عنوان کرد که بازپرس پرونده شخصاً با استفاده از شوکر برقی به گردن و اندام تناسلی او آسیب وارد کرده است.

تا زمان تنظیم این گزارش مشخص نیست که در ارتباط با اظهارات آقای سعیدی شکایتی ثبت شده یا پرونده‌ای مستقل برای بررسی ادعای شکنجه و شناسایی عامل یا عاملان احتمالی آن تشکیل شده است.

ادعای مطرح‌شده از سوی این متهم، با توجه به ماهیت و شدت رفتار توصیف‌شده، مستلزم انجام تحقیقاتی فوری، مستقل، بی‌طرفانه و مؤثر است. همچنین هرگونه اظهارات یا اعترافاتی که احتمال داده شود در نتیجه شکنجه، تهدید یا بدرفتاری اخذ شده باشد، نباید مبنای رسیدگی یا صدور حکم علیه متهم قرار گیرد.

ابهام درباره ارتباط متهمان با مرگ دو نفر در جریان وقایع

در جریان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، دو نفر در محدوده میدان شهدای اصفهان جان خود را از دست دادند؛ وقایعی که در ادامه به تشکیل پرونده قضایی موسوم به «میدان شهدای اصفهان» انجامید.

یکی از جان‌باختگان از اعضای سپاه پاسداران و فرد دیگر یک شهروند بی‌خانمان معرفی شده است.

بر اساس اطلاعات دریافتی هرانا، در کیفرخواست صادرشده علیه متهمان این پرونده، اتهام مشخصی در ارتباط با قتل این دو نفر مطرح نشده است. روند رسیدگی قضایی نیز بر اتهاماتی از جمله محاربه، تخریب اموال عمومی، اجتماع و تبانی و تبلیغ علیه نظام متمرکز بوده است.

یک منبع مطلع از روند پرونده به هرانا گفت که در جلسه رسیدگی، هیچ مستندی که به‌طور مشخص مشارکت متهمان در مرگ این دو نفر را اثبات کند، ارائه نشده است.

این منبع همچنین اظهار داشت که محل جان‌باختن عضو سپاه پاسداران با محل فعالیت برخی از متهمان در محدوده کفش‌فروشی‌ها فاصله داشته و به گفته او، ارتباطی میان این متهمان و واقعه منتهی به مرگ این فرد احراز نشده است.

ترانه رحیمی به همراه خواهرش از متهمان این پرونده است

این فرد مطلع درباره دومین فرد جان‌باخته نیز گفت که ویدئویی در تلفن همراه برخی از متهمان وجود دارد که در آن، ترانه رحیمی هنگام درگیری گروهی از افراد با این شهروند بی‌خانمان، از افراد حاضر می‌خواهد از ضرب‌وشتم او خودداری کنند.

بر اساس اطلاعات دریافتی هرانا، این ویدئو در میان مستندات پرونده قرار گرفته است.

با توجه به فقدان اتهام مشخص قتل در کیفرخواست و اطلاعات موجود درباره ارائه نشدن مستندات دال بر مشارکت متهمان در مرگ این دو نفر، هرگونه انتساب مسئولیت در این زمینه به متهمان بلحاظ حقوقی ناوارد است.

پیشینه اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴

تجمعات و اعتصابات کسبه و بازاریان از روز یکشنبه ۷ دی‌ماه ۱۴۰۴ در تهران آغاز شد و پس از دو روز، دامنه آن از بازارها و مراکز تجاری فراتر رفت. با پیوستن دانشجویان، شهروندان و اقشار مختلف اجتماعی، این تجمعات به یکی از گسترده‌ترین اعتراضات سال‌های اخیر در ایران تبدیل شد.

در جریان سرکوب این اعتراضات توسط نیروهای انتظامی و امنیتی، هزاران نفر کشته یا مجروح شدند و ده‌ها هزار تن نیز توسط نهادهای امنیتی بازداشت یا احضار شدند.

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره ابعاد این اعتراضات و پیامدهای انسانی و حقوق بشری آن، می‌توان به گزارش جامع هرانا با عنوان «زمستان سرخ» مراجعه کرد. این گزارش، پنجاه روز نخست اعتراضات سراسری ایران، از ۷ دی‌ماه تا ۲۶ بهمن‌ماه ۱۴۰۴، را مستند کرده است.