خانه  > slide, اندیشه و بیان  >  روز چهل‌ونهم از آغاز اعتراضات؛ «اجساد بی‌هویت» در روایت یک نماینده مجلس و ادامه پرونده‌سازی قضایی

روز چهل‌ونهم از آغاز اعتراضات؛ «اجساد بی‌هویت» در روایت یک نماینده مجلس و ادامه پرونده‌سازی قضایی

خبرگزاری هرانا – بر پایه تازه‌ترین داده‌های تجمیعی هرانا تا پایان روز چهل‌ونهم از آغاز اعتراضات، مجموع جان‌باختگان تأییدشده به ۷۰۱۰ نفر رسیده است. بر اساس این آمار، ۶۵۰۶ نفر از جان‌باختگان در دسته «معترضان» ثبت شده‌اند و ۲۲۴ نفر نیز در بخش «کودکان زیر ۱۸ سال» قرار دارند. همچنین ۲۱۴ نفر از نیروهای نظامی-حکومتی و ۶۶ نفر «غیرنظامی-غیرمعترض» گزارش شده‌اند. ۱۱۷۴۴ مورد همچنان در دست بررسی قرار دارد. در همین بازه، شمار مصدومان غیرنظامی ۲۵۸۴۵ نفر، مجموع بازداشت‌ها ۵۳۸۴۵ مورد، بازداشت دانشجو ۱۴۱ مورد، اعترافات اجباری ۳۵۵ مورد و احضارها ۱۱۰۵۲ مورد ثبت شده است. همچنین مجموع رخدادهای اعتراضی ثبت‌شده ۶۷۶ نقطه در ۲۱۰ شهر و ۳۱ استان گزارش شده است.

به گزارش خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، در روز چهل‌ونهم، تصویر کلی تحولات حول چند محور شکل گرفت: استمرار بازداشت‌های پراکنده در شهرهای مختلف با تمرکز محسوس بر نوجوانان و دانش‌آموزان، ادامه روند پرونده‌سازی و رسیدگی‌های قضایی علیه بازداشت‌شدگان، بازتاب شعارهای شبانه ضدحکومتی در چند شهر، و هم‌زمان تشدید فشارهای سیاسی-دیپلماتیک از سوی کانادا در قالب تحریم‌های مرتبط با سرکوب و نقض حقوق بشر.

اجساد شناسایی‌نشده؛ روایت رسمی از «کشته‌شدگان بی‌هویت»
محمد سراج، نماینده مجلس و عضو کمیسیون اجتماعی، در اظهاراتی که بازتاب گسترده‌ای یافت، اعلام کرد شماری از اجساد کشته‌شدگان اعتراضات همچنان شناسایی نشده‌اند. او دلیل شناسایی نشدن این اجساد را «مراجعه نکردن خانواده‌ها» و نیز «نبود مدارک شناسایی همراه اجساد» عنوان کرد و گفت در مواردی «نه کسی دنبال این اجساد آمده و نه مدارک شناسایی همراه‌شان بوده است». این اظهارات، در کنار ادامه گزارش‌ها درباره تداوم ابهام پیرامون هویت و سرنوشت بخشی از قربانیان، بار دیگر مسئله شفافیت در روند ثبت، اعلام و پاسخ‌گویی درباره جان‌باختگان را در مرکز توجه قرار داد؛ به‌ویژه در شرایطی که خانواده‌های قربانیان در بسیاری از پرونده‌ها از فشار، تهدید، و محدودیت در اطلاع‌رسانی سخن گفته‌اند.

دادگاه انقلاب تهران؛ محاکمه سه بازداشتی با اتهامات سنگین و روایت‌های یک‌سویه
در ادامه روند پیگرد قضایی بازداشت‌شدگان، مرکز رسانه قوه قضاییه از برگزاری جلسه دادگاه رسیدگی به اتهامات سه معترض بازداشتی در دادگاه انقلاب تهران خبر داد. بر اساس این گزارش، احسان حسینی‌پور حصارلو، متین محمدی و عرفان امیری در این پرونده تحت رسیدگی قرار گرفتند. اتهام مطرح‌شده علیه این سه نفر «نقش داشتن در آتش‌سوزی یک مسجد» و نیز «مرگ دو تن در پاکدشت» عنوان شده است. طرح این اتهامات سنگین در حالی است که در بسیاری از پرونده‌های مرتبط با اعتراضات، گزارش‌های متعددی از محدودیت دسترسی متهمان به وکیل، فشارهای بازجویی، و اتکا به اعترافات اخذشده در شرایط نامعلوم مطرح بوده است؛ موضوعی که ارزیابی بی‌طرفانه روند رسیدگی را دشوارتر می‌کند و بر ضرورت شفافیت درباره ادله، روند دادرسی و حقوق دفاعی متهمان می‌افزاید.

شعارهای شبانه در چند شهر؛ تداوم اعتراضات پراکنده
هم‌زمان با تداوم برخوردهای امنیتی، گزارش‌ها و ویدیوهایی از شنیده شدن شعارهای ضدحکومتی در برخی شهرها و مناطق منتشر شد. بر اساس ویدیوهای منتشرشده، در شهرهایی از جمله کرج و بابل، صدای شعارهای شبانه شهروندان در برخی محلات شنیده می‌شود. علاوه بر این، گزارش‌هایی نیز از شنیده شدن شعارهای ضدحکومتی در برخی نقاط در تهران از جمله محدوده چیتگر منتشر شده و همچنین از کرمانشاه نیز ویدیوهایی در شبکه‌های اجتماعی بازتاب یافته است. این دست شعارهای شبانه در هفته‌های اخیر به‌عنوان یکی از اشکال تداوم اعتراض در شرایط تشدید حضور امنیتی و افزایش بازداشت‌ها برجسته‌تر شده است.

تحریم‌های کانادا؛ پیوند سیاست خارجی با موضوع «سرکوب حقوق بشر»
در حوزه واکنش‌های بین‌المللی، کانادا از اعمال تحریم‌های بیشتر علیه هفت فرد مرتبط با حکومت ایران خبر داد و اعلام کرد تمرکز این کشور در سیاست منطقه‌ای خود بر موضوع سرکوب حقوق بشر است. در همین چارچوب، مقام‌های کانادایی همچنین بر تداوم رویکرد فشار و محدودسازی علیه عوامل و نهادهای مرتبط با سرکوب تاکید کرده‌اند. بر اساس اطلاعات منتشرشده، کانادا تاکنون ۲۲۲ فرد ایرانی و ۲۵۶ نهاد ایرانی را در فهرست تحریم‌های خود قرار داده است. این روند، در کنار مواضع مشابه برخی دولت‌ها، نشان می‌دهد که مسئله سرکوب اعتراضات و پیامدهای حقوق بشری آن همچنان یکی از محورهای اصلی مواجهه دیپلماتیک با جمهوری اسلامی باقی مانده است.

بازداشت‌ها و برخوردها ادامه دارد؛ تمرکز بر نوجوانان، دانش‌آموزان و بازداشت‌های استانی
در روز چهل‌ونهم، گزارش‌های هرانا از تداوم بازداشت‌ها در چندین شهر و استان حکایت دارد؛ بازداشت‌هایی که بخش قابل توجهی از آن به نوجوانان و دانش‌آموزان مربوط می‌شود و در مواردی نیز با انتقال به مراکز نگهداری ویژه نوجوانان و آزادی با وثیقه همراه بوده است.

در استان ایلام، هشت شهروند به نام‌های مهدی نامی‌زاد، علی نامی‌زاد، یونس ناصری، یوسف آزادخانی، علی حاتمی، حسن محمدی، نبی زمانی و عبدالصاحب جعفرزاده طی روزهای اخیر توسط نیروهای امنیتی بازداشت شدند. در کردستان نیز میلاد ابراهیمی در کامیاران بازداشت شده است. درباره دلایل بازداشت، محل نگهداری و اتهامات انتسابی به این افراد تا زمان تنظیم گزارش، جزئیات بیشتری منتشر نشده و همین امر موجب تداوم ابهام در وضعیت حقوقی و امنیتی آنان است.

هم‌زمان، در گزارشی دیگر از بازداشت هشت شهروند در شهرهای مختلف خبر داده شد که شش نفر از آنان نوجوان یا دانش‌آموز معرفی شده‌اند. سعید کلهر، دانش‌آموز ۱۷ ساله، در کنار میثم دهواری و یاسر آزاده، از جمله بازداشت‌شدگان این گزارش هستند. همچنین سه نوجوان دیگر با نام‌های امیرحسین دارابی، سارینا رضایی و مبینا آشوری نیز در فهرست بازداشت‌شدگان آمده‌اند. در ادامه این گزارش به بازداشت دو دانشجو به نام‌های مهران خانی و آرین حسینی اشاره شده است. محل وقوع این بازداشت‌ها شامل شهرهای نیشابور، قزوین، اصفهان، بیجار، سراوان و تهران عنوان شده است؛ گستره‌ای که نشان می‌دهد بازداشت‌ها همچنان به‌صورت چندکانونی و پراکنده در نقاط مختلف کشور ادامه دارد.

در همین مجموعه رویدادها، دو نوجوان دیگر که پیش‌تر بازداشت شده بودند با تودیع وثیقه آزاد شدند. میثم دمندان، نوجوان ۱۷ ساله، و فرحان پسج، نوجوان ۱۵ ساله، پس از بازداشت و با تودیع وثیقه از کانون اصلاح و تربیت یزد آزاد شده‌اند. اشاره صریح به انتقال نوجوانان به کانون اصلاح و تربیت، بار دیگر موضوع برخورد امنیتی-قضایی با افراد زیر ۱۸ سال و پیامدهای روانی و حقوقی آن را برجسته می‌کند؛ به‌ویژه در شرایطی که هم‌زمان، آمار جان‌باختگان کودک در داده‌های تجمیعی هرانا روند افزایشی داشته و به ۲۲۴ نفر رسیده است.

در ادامه بازداشت‌ها، رسانه‌های رسمی نیز از بازداشت یک نوجوان در تالش و «چندین تن» در استان گلستان در ارتباط با اعتراضات دی‌ماه خبر دادند. هم‌زمان ویدیویی از اعترافات اجباری دو نفر منتشر شد که شرایط ضبط و چگونگی اخذ آن مشخص نیست. نبود جزئیات درباره تعداد دقیق بازداشت‌شدگان در گلستان، هویت افراد، نهاد بازداشت‌کننده و محل نگهداری، همچنان یکی از الگوهای تکرارشونده در گزارش‌های رسمی درباره برخوردهای امنیتی است؛ الگویی که معمولاً با انتشار محتواهای تبلیغی یا اعترافات تلویزیونی-رسانه‌ای همراه می‌شود و امکان راستی‌آزمایی مستقل را محدود می‌کند.

در مجموع، مجموعه بازداشت‌های روز چهل‌ونهم بر چند ویژگی قابل توجه دلالت دارد: نخست، تداوم بازداشت‌های پراکنده در استان‌های مختلف بدون ارائه توضیحات روشن درباره اتهامات و روند رسیدگی؛ دوم، سهم چشمگیر افراد زیر ۱۸ سال سن در میان بازداشت‌شدگان؛ و سوم، استمرار استفاده از ابزارهای روانی-رسانه‌ای مانند انتشار اعترافات اجباری در کنار بازداشت و نگهداری در شرایط نامعلوم. این روندها در کنار هم نشان می‌دهد که برخورد امنیتی با اعتراضات صرفاً محدود به میدان و خیابان نیست و طیفی از اقدامات قضایی، امنیتی و رسانه‌ای را دربر گرفته است.

آمار به‌روزشده (تجمیعی) تا پایان روز چهل‌ونهم از آغاز اعتراضات
🔳 جمع کل نقاط در شهرها: ۶۷۶
🔳 تعداد شهرها بدون تکرار: ۲۱۰
🔳 تعداد استان‌ها بدون تکرار: ۳۱

🔳 کشته‌شدگان
🔳 جمع کل معترضان: ۶۵۰۶
▪️ از جمله کودکان: ۲۲۴
▪️ نظامیان/حکومتی: ۲۱۴
▪️ غیرنظامی-غیرمعترض: ۶۶
🔳 جمع کل: ۷۰۱۰
🔳 در دست بررسی: ۱۱۷۴۴

🔳 سایر آمارها
🔳 مصدوم شده غیرنظامی: ۲۵۸۴۵
🔳 جمع کل بازداشت‌ها: ۵۳۸۴۵
🔳 بازداشت دانشجو: ۱۴۱
🔳 اعترافات اجباری: ۳۵۵
🔳 احضارها: ۱۱۰۵۲

*لازم به ذکر است آمارهای تایید شده از جان باختگان، حداقل آمار قابل تایید است در حالی که برآوردها از تعداد کشته شدگان نرخ هایی به مراتب بالاتر را نشان می دهد.

جمع‌بندی
روز چهل‌ونهم در حالی سپری شد که از یک سو، بازداشت‌ها همچنان در شهرها و استان‌های مختلف ادامه یافت و حضور پررنگ نوجوانان و دانش‌آموزان در میان بازداشت‌شدگان، یکی از شاخص‌های نگران‌کننده این روز بود. از سوی دیگر، روند پرونده‌سازی قضایی با برگزاری دادگاه سه بازداشتی در دادگاه انقلاب تهران و طرح اتهامات سنگین ادامه پیدا کرد. هم‌زمان، شعارهای شبانه در چند شهر نشان داد که با وجود تشدید فشار امنیتی، اشکال کم‌هزینه‌تر اعتراض همچنان در جریان است. در سطح بین‌المللی نیز، تحریم‌های تازه کانادا علیه افراد مرتبط با حکومت، در امتداد واکنش‌هایی قرار گرفت که محور آن «سرکوب و نقض حقوق بشر» در جریان اعتراضات است.

.

مطالب مرتـبط

بدون نظر

نظر بگذارید