خبرگزاری هرانا – نامه‌ای به ابتکار یاسمین انصاری، نماینده کنگره، از وزارت دفاع ایالات متحده می‌خواهد که پاسخ‌های فوری ارائه دهد و شفافیت و پاسخگویی را در خصوص تلفات گسترده غیرنظامیان و آسیب به زیرساخت‌های حیاتی در جریان عملیات‌های نظامی اخیر در ایران تضمین کند.

این نامه بر مستندات مجموعه فعالان حقوق بشر تکیه دارد، از جمله گزارش‌هایی درباره دست‌کم ۱٬۷۰۱ کشته غیرنظامی و آسیب به تأسیسات ضروری مانند مدارس، بیمارستان‌ها و سایر زیرساخت‌های حیاتی. این نامه نگرانی‌های جدی درباره نقض احتمالی اصول اساسی حقوق مخاصمات مسلحانه مطرح می‌کند.

در این چارچوب، عضور کنگره مجموعه‌ای از پرسش‌های مشخص را از وزارت دفاع مطرح می‌کند، از جمله اینکه چگونه آسیب به غیرنظامیان ارزیابی و کاهش داده می‌شود، چه سازوکارهایی برای ثبت و گزارش تلفات وجود دارد، چگونه حوادثی مانند حمله به سالن ورزشی لامرد بررسی می‌شوند، و چه سازوکارهای پاسخگویی و جبران خسارت برای قربانیان در نظر گرفته شده است.

مجموعه فعالان حقوق بشر با ارائه مستندات و تحلیل‌هایی مبتنی بر حقوق مخاصمات مسلحانه، چارچوب‌های کاهش آسیب به غیرنظامیان و تخصص زمینه‌ای درباره ایران، در تدوین این نامه مشارکت داشته است.

متن کامل این نامه آمده است:

جناب وزیر هگست،

ما با نگرانی فوری در پی اقدامات نظامی ایالات متحده بین ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ تا ۷ آوریل ۲۰۲۶ می‌نویسیم که بنا بر پایش مستقل مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، منجر به آسیب‌های قابل توجه به جان غیرنظامیان و خسارت به زیرساخت‌های غیرنظامی شده است؛ از جمله مرگ دست‌کم ۱٬۷۰۱ غیرنظامی، از جمله حداقل ۲۵۴ کودک. دست‌کم ۷۰۰ مورد مرگ گزارش‌شده دیگر نیز در حال بررسی است.

در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، روز آغاز درگیری‌ها، حملات ایالات متحده هم یک مدرسه دخترانه در میناب، ایران را هدف قرار داد که بنا بر گزارش‌ها ۱۶۸ کودک کشته و ۱۰۰ نفر دیگر زخمی شدند، و هم یک سالن ورزشی جوانان در لامرد را که در آن ۲۱ غیرنظامی، از جمله ۳ کودک، کشته و ۱۱۰ نفر دیگر زخمی شدند. کارشناسان و گروه‌های پایش مستقل هر دو حمله را به نیروهای ایالات متحده نسبت داده‌اند. این واقعیت که این حوادث با تلفات بالا، که شامل اهداف غیرنظامیِ به‌روشنی قابل تشخیص هستند، در نخستین روز یک کارزار که با هفته‌ها، اگر نگوییم ماه‌ها، گردآوری اطلاعات و برنامه‌ریزی اهداف همراه بوده رخ داده است، نگرانی‌های جدی درباره هدف‌گیری و تدابیر احتیاطی ایالات متحده و پایبندی به اصول بنیادین حقوق مخاصمات مسلحانه ایجاد می‌کند. میناب بزرگ‌ترین تلفات غیرنظامی ناشی از یک حمله منفرد ایالات متحده از زمان جنگ خلیج فارس در سال ۱۹۹۱ را رقم زد. بین ۲۸ فوریه تا ۲۰ مارس ۲۰۲۶، پایش مستقل دست‌کم ۱۲ مورد را شناسایی کرده است که در آن‌ها گزارش شده در یک حمله بیش از ده غیرنظامی کشته شده‌اند. با توجه به محدودیت‌های محیط اطلاعاتی، این رقم احتمالاً به‌طور قابل توجهی کمتر از واقعیت است.

مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران حملات نظامی و خسارات وارده به بیمارستان‌ها، مراکز فوریت‌های پزشکی، مدارس ابتدایی، دانشگاه‌ها، تأسیسات آب‌شیرین‌کن، نیروگاه‌ها، فرودگاه‌های غیرنظامی، اماکن مذهبی، سایت‌های میراث جهانی یونسکو و بی‌شمار مناطق مسکونی پرجمعیت را مستندسازی کرده است. چندین مورد بررسی‌شده توسط این مجموعه که مدارس را تحت تأثیر قرار داده، به مرگ یا جراحت دانش‌آموزان انجامیده است. در رویدادی در ۵ مارس ۲۰۲۶ در تهران، حمله‌ای در نزدیکی محل موجب زخمی شدن ۵۶ نفر شد در حالی که در صف نان منتظر بودند. حمله دیگری در شرق تهران در ۹ مارس ۲۰۲۶ دست‌کم ۲۰ غیرنظامی، از جمله یک کودک، را کشت، زمانی که دو ساختمان مسکونی بیست‌واحدی بر اثر اصابت موشک فرو ریختند.

علاوه بر این، حمله به نیروگاه‌ها خدماتی را مختل می‌کند که برای بقای جمعیت غیرنظامی ضروری است، زیرا بیمارستان‌ها، تأسیسات تصفیه آب و زنجیره تأمین غذا به برق وابسته‌اند. قطع برق پیامدهای انسانی زنجیره‌ای ایجاد خواهد کرد، از جمله بحران‌های بهداشت عمومی، شیوع بیماری‌های عفونی، محرومیت مجروحان و بیماران از مراقبت، و ناامنی غذایی. ایران ظرفیت محدودی برای تعمیر زیرساخت‌های آسیب‌دیده دارد، به این معنا که اختلال در خدمات اساسی احتمالاً ماه‌ها، اگر نگوییم سال‌ها، ادامه خواهد یافت. چنین خسارت طولانی‌مدتی آثار بازتابی بر زندگی غیرنظامیان را تعمیق می‌کند و مسیرهای بهبود را تضعیف خواهد کرد. این تأثیر با محیط عملیاتی بسیار محدودکننده برای سازمان‌های بشردوستانه تشدید می‌شود، که حضور و توانایی آن‌ها برای پاسخ‌گویی در مقیاس گسترده را به‌شدت محدود می‌کند.

این رویدادها، علاوه بر مجموعه‌ای از اظهارات به‌شدت زننده و تهدیدآمیز از سوی رئیس‌جمهور ترامپ که در سراسر دولت نیز تکرار شده‌اند، نگرانی‌های جدی درباره نقض قوانین داخلی و بین‌المللی ایجاد می‌کنند. سازمان‌های حقوق بشری و کارشناسان حقوقی تأکید کرده‌اند که تهدیدهایی مبنی بر اینکه «یک تمدن کامل خواهد مرد» یا فراخوان‌ها برای تخریب بی‌تمایز، غیرقانونی هستند زیرا اصل بنیادین تفکیک میان اهداف غیرنظامی و نظامی را نادیده می‌گیرند و نشان‌دهنده نیتی کاملاً ناسازگار با حفاظت از جان غیرنظامیان هستند. قابل توجه است که بیش از ۲۰۰ سازمان و کارشناس برجسته در حوزه‌های حقوق بشر، بشردوستانه، آزادی‌های مدنی، مذهبی و زیست‌محیطی در واکنش به لفاظی‌های تهدیدآمیز رئیس‌جمهور ترامپ، بیانیه‌ای فوری و مشترک صادر کرده‌اند.

ممنوعیت چنین رفتاری جدید نیست. رئیس‌جمهور آبراهام لینکلن در سال ۱۸۶۳ دستور تدوین «قانون لیبر» را صادر کرد که یکی از نخستین تدوین‌های مدرن قوانین جنگ به شمار می‌رود. هدف آن تنظیم رفتار نیروهای ایالات متحده، منع تخریب بی‌رویه و حفاظت از جمعیت‌های غیرنظامی بود، بر پایه این اصل که حتی در جنگ نیز ضرورت نظامی باید با انسانیت متوازن شود. اظهارات و اقدامات اخیر دولت ترامپ نه‌تنها چنین قوانینی را تضعیف می‌کند، بلکه از دکترین و ارزش‌های دیرینه نظامی ایالات متحده که از زمان قانون لیبر حفاظت از غیرنظامیان را به‌عنوان اصلی اساسی در جنگ تأیید کرده‌اند، فاصله می‌گیرد.

تهدیدها و اقدامات مرگبار این دولت خطر قابل‌توجهی برای نیروهای نظامی ایالات متحده در خصوص همدستی در جنایات احتمالی جنگی به همراه دارد، و همچنین آسیب‌های اخلاقی و روانی مرتبط با وارد آوردن آسیب به غیرنظامیان را به دنبال دارد. وزارت امور کهنه‌سربازان ایالات متحده مواجهه با رویدادهای آسیب‌زننده اخلاقی را به‌عنوان یک عامل خطر برای خودکشی شناسایی کرده است، و به‌طور میانگین روزانه بیش از ۱۷ کهنه‌سرباز بر اثر خودکشی جان خود را از دست می‌دهند. «برنامه اقدام برای کاهش آسیب به غیرنظامیان و پاسخ‌گویی» ایالات متحده (CHMR-AP) به‌طور مشخص اذعان می‌کند که «موفقیت‌های» میدان نبرد ممکن است در نهایت به شکست راهبردی منجر شوند اگر برای حفاظت از محیط غیرنظامی دقت کافی به‌کار گرفته نشود. منابع مرتبط در دولت کنونی به‌شدت کاهش بودجه یافته و در اولویت پایین‌تری قرار گرفته‌اند، که ظرفیت حمایت و نظارت برای کاهش آسیب به غیرنظامیان را در سراسر عملیات «خشم حماسی» تضعیف کرده است؛ عملیاتی که برای حفاظت از هم غیرنظامیان و هم نیروهای نظامی ایالات متحده در نظر گرفته شده بود.

علاوه بر این، تهدیدها و اقدامات این دولت به اعتبار و جایگاه جهانی ما آسیب رسانده و وضوح اخلاقی‌ای را که به‌طور تاریخی در پی نمایش آن بوده، تضعیف کرده است. حمله نظامی که علیه جمعیت غیرنظامی ایران به راه افتاده و تهدید شده، پیشاپیش بذرهای نارضایتی و رادیکالیزه‌شدن بیشتر را کاشته است، که در تضاد با اولویت‌های راهبردی ایالات متحده است.

با توجه به این تحولات، و اظهارات رئیس‌جمهور ترامپ و دولت که نشان‌دهنده احتمال تخریب گسترده یا کامل است، و در راستای مسئولیت‌های نظارتی کنگره، ما درخواست توضیح فوری در خصوص موارد زیر را داریم:

۱- چه ارزیابی‌های نظامی و حقوقی در داخل وزارت دفاع درباره کاهش و محدودسازی آسیب به غیرنظامیان، از جمله خسارت به زیرساخت‌های حیاتی مانند سامانه‌های انرژی، آب و پزشکی، انجام شده است؟
۲- چه اقداماتی از سوی وزارتخانه شما برای تضمین رعایت قوانین مخاصمات مسلحانه، از جمله اصول تفکیک، تناسب و احتیاط، اتخاذ شده است؟
۳- چه سازوکارهایی برای ردیابی، ارزیابی و گزارش‌دهی عمومی تلفات غیرنظامیان و خسارت به زیرساخت‌های غیرنظامی ناشی از حملات ایالات متحده در ایران وجود دارد؟
۴- این وزارتخانه چگونه ادعاهای عمومی مبنی بر اینکه غیرنظامیان یا زیرساخت‌های غیرنظامی را هدف قرار نمی‌دهد با گزارش‌های در حال ظهور که خلاف آن را نشان می‌دهند، تطبیق می‌دهد؟
۴- این وزارتخانه چگونه گزارش‌های معتبر مربوط به رویداد ۲۸ فوریه در لامرد را توجیه می‌کند، جایی که چندین کارشناس تسلیحاتی، از جمله نظامیان پیشین ایالات متحده، یک موشک تهاجم دقیق ایالات متحده (PrSM) را مسئول این حمله دانسته‌اند؟
۵- وزارتخانه چگونه برنامه‌ریزی می‌کند که پاسخ‌گو باشد، از جمله از طریق جبران خسارت برای قربانیان، در قبال تخریب گسترده زیرساخت‌های غیرنظامی ناشی از عملیات خود، به‌ویژه با توجه به گزارش‌های معتبر از خسارت گسترده به خانه‌های مسکونی و از دست رفتن جان غیرنظامیان؟

خواهشمندم پاسخ را حداکثر تا تاریخ ۲ مه ۲۰۲۶ ارائه دهید.

با احترام،

یاسمین انصاری

عضو کنگره